Szanowny Widzu Heliosa,

Na naszych stronach używamy technologii, takich jak pliki cookie, do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również nasi Zaufani Partnerzy, którzy chcą reklamować treści dopasowane do Twoich preferencji. W związku z wejściem w życie od 25 maja 2018 roku Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane popularnie jako „RODO”) chcielibyśmy zapoznać Cię z poniższymi informacjami zanim przejdziesz do naszej strony. Klikając w link „Przejdź do strony” lub zamykając to okno lub korzystając dalej ze strony zgadzasz się na postanowienia opisane tutaj.

Przejdź do strony »

Wydarzenia

Szczegóły

Kultura Dostępna / krytyk poleca

Kultura Dostępna / krytyk poleca

Krytyk filmowy i teatralny Łukasz Maciejewski co tydzień będzie Państwu polecał najnowsze propozycje filmowe w ramach Kultury Dostępnej.

REZERWUJ / KUP BILET

Białystok – Helios Biała
Over the limit
Over the limit

Od lat: 15, Czas trwania: 74 min.
Produkcja: Polska, Finlandia, Niemcy [2017]

Zwiastun

* nie obowiązują kupony i zaproszenia

Treść

OVER THE LIMIT

Dokumenty rzadko pojawiają się w kinach, funkcjonują w równoległym, zamkniętym obiegu festiwalowym, albo w telewizji, ale „Over the limit” Marty Prus nie jest zwykłym dokumentem, a kariera tego filmu jest bardzo zasłużona.

Bohaterką „Over the limit” jest młoda gimnastyczka artystyczna, Margarita Mamun, przygotowująca się właśnie do najważniejszego występu – olimpiady w Rio de Janeiro. Reżyserka na przykładzie gimnastyki artystycznej – jednego z narodowych sportów w Rosji, jak niegdyś Holland czy Falk w kinie moralnego niepokoju, metodą pars pro toto pokazuje mechanizmy zniewolenia i terroru, nawet jeżeli byłoby to zniewolenie pozornie w dobrej sprawie, a terror nie miał znamion więzienia.

Margaricie Mamun przyglądamy się tak dokładnie jak jest to tylko możliwe. Zdjęcia autorstwa Adama Suzina (zapamiętajmy koniecznie to nazwisko) przybliżają nam Mamun niemal detalicznie. Widzimy jej twarz, a na tej twarzy wypisane nadzieje, ambicje, ale także bezradność, chwilami także złość. Nawet jeżeli bohaterka milczy, czujemy co chce nam przekazać. Marta Prus wybrała bowiem najlepsze rozwiązanie z możliwych. Nie ma w jej filmie pointy, wyjaśniających komentarzy z offu, subiektywnej oceny. Reżyserka pozostawia ją widzowi. Dzięki temu ten subtelny film można oglądać z różnych perspektyw odbiorczych. Dla części widzów to po prostu pasjonujący dokument sportowy. Inni zobaczą w nim analogie z polityką, z historią, wadliwą współczesnością.

Na pewno gimnastyka artystyczna - elegancki sport, sport dającego rozkosz oglądającym, jest dla autorki dokumentu jedynie modelem zachowań przekraczających przestrzeń samego sportu. Oglądając „Over the limit” pomyślałem przede wszystkim o cenie wybujałych ambicji, ale i o cenie za sukces. W sporcie czy w życiu...

Odpowiedź nie jest jednoznaczna. Rita raczej nie wróci do gimnastyki artystycznej, może będzie miała zwyczajne dobre życie, udane dzieci, satysfakcjonującą pracę – szczerze jej tego życzę. Niemniej lata terroru sportowego u boku okrutnej i charyzmatycznej trenerki, Iriny Viner, zostaną w niej na zawsze jako najtrudniejszy, ale przypuszczalnie także najpiękniejszy czas w życiu. To właśnie paradoks ludzkiej egzystencji o którym rozpisują się filozofowie. Jak nauczał Epikur: „wtedy tylko odczuwamy potrzebę przyjemności, gdy z jej braku doznajemy bólu”. Młodą gimnastyczkę bolała przyjemność. To był ból bez mała fizyczny, ale zrobił z niej sportowca, zrobił człowieka. Cena sukcesu jest ceną porażki...

Łukasz Maciejewski - filmoznawca, krytyk filmowy i teatralny. (foto: Marcin Oliva Soto)
Członek Europejskiej Akademii Filmowej, Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Teatralnych ("AICT") oraz Federacji Krytyków Filmowych ("Fipresci"). Dyrektor programowy festiwalu "Kino na Granicy" w Cieszynie. Wykładowca na Wydziale Aktorskim w Szkole Filmowej w Łodzi. Autor wielu książek ("Przygoda myśli", "Aktorki. Spotkania", "Wszystko jest lekko dziwne", "Flirtując z życiem"), stały współpracownik kilkunastu czasopism, ekspert Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej, telewizji HBO, stały komentator "Tygodnika Kulturalnego" w TVP Kultura. Laureat wielu nagród i wyróżnień dziennikarskich: między innymi statuetki "Uskrzydlony", "Dziennikarskiej Weny" oraz "Złotej Róży" za "nową jakość w krytyce filmowej". W 2015 opublikował tom esejów "Aktorki. Portrety"